
Beton jest jednym z najczęściej wykorzystywanych w budownictwie materiałów, betonowe elementy są niezbędną częścią wielu konstrukcji. Sprawia wrażenie niebywale trwałego, często jest jednak narażony na zniszczenia zarówno mechaniczne (np. w przypadku uderzenia), fizyczne (np. związane z zamarzaniem i rozmarzaniem wody w okresie zimowym i po nim) jak i chemiczne, związane ze szkodliwym wpływem pierwiastków i związków chemicznych (np. kwasu siarkowego).
Jedną z chemicznych przyczyn niszczenia betonu jest korozja siarczanowa, spowodowana utlenianiem siarki z siarkowodoru. Wywołana jest nadmiernym stężeniem jonów siarczanowych, sięgającym 250 mg/l i więcej. Reakcja jonów z glinianami wapniowymi zawartymi w betonie skutkuje sukcesywnym zwiększaniem jego objętości i w konsekwencji do powstania mikropęknięć betonu oraz obniżenia jego spójności i wytrzymałości.
Kluczowym elementem jest tutaj przepuszczalność betonu – im jest mniejsza, tym mniej jest on narażony na szkodliwe działanie czynników zewnętrznych.
Korozja siarczanowa jest zaliczana do najbardziej niebezpiecznych zagrożeń dla betonowych konstrukcji, gdyż może poczynić nieodwracalne szkody. Powstający w trakcie tego procesu ettryngit, krystalizujący się w postaci iglastych skupisk zwiększa swoja objętość doprowadzając do pękania i kruszenia się betonu, obniżając jego nośność. W początkowej fazie korozji ettryngit powoduje nieznaczne obniżenie przepuszczalności betonu a w konsekwencji zwiększoną wytrzymałość – krystalizując się zatyka pory poprawiając szczelność. Jest to korzyść chwilowa, ciągłe zwiększanie objętości ettryngitu skutkuje pękaniem betonu i tworzeniem się szczelin.
Na korozję tego typu szczególnie narażone są betonowe elementy kanalizacji, mające styczność ze ściekami. Zawarty w nich siarkowodór, powstający z rozkładu substancji organicznych (ścieki bytowe) staje się pożywką dla bakterii, które prowadzą później do utlenienia tego związku chemicznego. Szczególną uwagę należy poświęcić przewodom kanalizacyjnym znajdującym się w bezpośrednim w pobliżu kanałów tłocznych (przepompownie, komory rozprężne), gdzie stężenie siarkowodoru jest największe.
Istnieją metody na zwiększanie odporności betonu na korozję zewnętrzną, polegające głównie na zmniejszaniu jego przepuszczalności. Jest to związane m.in. ze stosunkiem wody do cementu – większy niż 0,4 niesie ze sobą ryzyko powstania tzw. porów kapilarnych, przez które roztwory korozyjne docierają do jego wnętrza siejąc niemałe spustoszenie. Modyfikacja właściwości betonu może nastąpić przez wzbogacenie jego składu o dodatki hydrauliczne (granulowane żużle wielkopiecowe) i pucolanowe (krzemionkowe popioły lotne). Przy stosowaniu tak wzbogaconego betonu warto zwrócić uwagę na wydłużony czas twardnienia i zwiększone szanse na powstawanie spękań w tym okresie. Należy dołożyć wszelkich starań, aby nieodpowiednią pielęgnacją nie zaprzepaścić wszystkich poprzednich działań.